dinsdag 29 maart 2016

De kracht van onze mening

De kracht van onze mening

woede, angst, ontgoocheling, verwarring en verdriet. Na de aanslagen in Brussel komen de emoties voor de zoveelste keer voorbij. Na elke verschrikkelijke gebeurtenis wordt het verwerken ingedeeld in hokjes, hokjes van gevoelens. Langzamerhand worden zelfs onze emoties op de automatische piloot bestuurd, en dat vind ik het meest beangstigende van de situatie.

Na het vreselijke voorval is de NOS vaak de eerste partij die het trieste nieuws verkondigd. Nog zonder het innemen van een standpunt wordt geheel objectief duidelijk gemaakt wat er gebeurd is. We lezen dit, vertellen elkaar hoe verschrikkelijk het is en veranderen onze Facebook profielfoto naar de vlag van het getroffen land. Na deze handelingen kunnen we voorlopig weer door met het leven.

Na een etmaal wordt bekend wie de aanslagen opgeëist zouden hebben, waar eigenlijk nooit twijfel over geweest is. Vanaf dan komt de eerste echte emotie kijken: Woede. We verwensen de Jihad strijders van alles en het wordt al gauw een wedstrijd wie de meest gruwelijke scheldwoorden kan verzinnen. Nadat we iedereen duidelijk gemaakt hebben wat er zou gebeuren als er een IS commandant voor onze neus zou staan hebben we weer even duidelijk gemaakt hoe boos we wel niet zijn.

En dan begint ons echte trainingsprogramma. Onze trainster is de media. Ze verteld ons precies wat er vanaf nu van ons verwacht wordt. Van praatprogramma's als Pauw en DWDD tot aan de artikels in de krant. Iedereen fluistert ons in wat we moeten denken, wat we moeten voelen en hoe we er mee om moeten gaan. En onbewust nemen we dit als een spons op en de meest pakkende beschrijvingen staan in ons denkbeeldige notitieblokje opgeschreven. Als we dan de dag daarna praten over het voorval kopiëren we negen van de tien keer het verhaal wat die hoge meneer heeft op staan hangen tegenover Mathijs van Nieuwkerk. Als een klein kind neemt de media ons aan de hand en laat het zien wat we moeten zeggen om over te komen als iemand die diep onder de indruk is van de terreur.

Verbeter me als het niet zo is, maar dit is hoe de doorsnee Nederlander omgaat met het grootste gevaar. Zonder dat we het door hebben lopen we een traject door. We ondernemen dingen om de wereld te laten zien dat we meelevend zijn, we zeggen dingen om de wereld te laten zien dat we boos zijn en we voelen dingen om onszelf te laten zien dat we gevoelig zijn. We reageren zoals er verwacht wordt dat we reageren. We doen wat we als morele plicht nodig vinden om te doen, en we denken wat we zouden moeten denken.

Ik vind het schokkend dat we zo vergeten zijn dat we recht hebben op onze eigen handelingen, en bovenal een eigen mening. We worden voorgeprogrammeerd en denken weinig meer na over hoe we er echt in staan. Laten we nou een keer ons eigen praatprogramma zijn, onze eigen artikelen napraten en onze eigen handelingen uitvoeren in plaats van elke keer maar terugvallen op wat verwacht wordt. IS heeft ons veiligheidsgevoel al ingenomen, maar waarom geven we ze gelijk onze vrijheid van meningsuiting mee?

Meningen hebben de wereld veranderd, altijd al. Sterker nog, de mensen met afwijkende meningen zijn de echte wereldveranderaars. Als er van ons verwacht wordt dat we dezelfde mening hebben, hoe kunnen we dan ooit tot een oplossing komen? We mogen bang zijn voor het naderende gevaar, maar we mogen nooit bang zijn buitengesloten te worden in de maatschappij op basis van het vormen van een mening.

Eduard Gerds

Geen opmerkingen:

Een reactie posten